علائم افسردگی میتوانند پیچیده و بسیار متنوع باشند و در افراد مختلف با یکدیگر تفاوت داشته باشند. اگر دچار افسردگی هستید، ممکن است احساس غم، ناامیدی کرده و علاقه خود را به چیزهایی که قبلاً از آنها لذت میبردید، از دست داده باشید. این علائم ممکن است برای هفتهها یا ماهها ادامه پیدا کنند و به اندازهای شدید باشند که بر کار، زندگی اجتماعی و خانوادگی شما تأثیر بگذارند.
علائم افسردگی
در جدول زیر می توانید همه علائم جسمی، اجتماعی و روان شناختی افسردگی را ببینید و با هم مقایسه کنید.
| علائم روانشناختی | علائم جسمی | علائم اجتماعی |
|---|---|---|
| خلق دائما پایین یا احساس غم | حرکت یا صحبتکردن آرامتر از حالت معمول | اجتناب از ارتباط با دوستان و کاهش فعالیتهای اجتماعی |
| احساس ناامیدی و درماندگی | تغییر در اشتها یا وزن (معمولاً کاهش اما گاهی افزایش) | بیتوجهی به سرگرمیها و علایق |
| داشتن عزتنفس پایین | یبوست | داشتن مشکلات در زندگی خانوادگی، کاری یا منزل |
| احساس گریهدار بودن | دردهای غیرقابل توضیح | عملکرد ضعیف در محل کار |
| احساس گناهکاری | کمبود انرژی | |
| تحریکپذیری و عدم تحمل دیگران | کاهش میل جنسی (کاهش لیبیدو) | |
| نداشتن انگیزه یا علاقه به انجام کارها | اختلال در خواب | |
| دشواری در گرفتن تصمیم | تغییر در چرخه قاعدگی | |
| نداشتن لذت از زندگی | ||
| احساس اضطراب یا نگرانی | ||
| داشتن افکار خودکشی یا آسیبزدن به خود |
شدت افسردگی
افسردگی معمولاً بهتدریج بروز میدهد، بنابراین تشخیص آن ممکن است دشوار باشد. بسیاری از افراد سعی میکنند بدون اینکه متوجه بیماری خود شوند، با علائم مقابله کنند. گاهی اوقات این یک دوست یا عضو خانواده است که متوجه میشود مشکلی وجود دارد. پزشکان شدت افسردگی در بزرگسالان را بهصورت خفیف تا شدید طبقهبندی میکنند، براساس:
- نوع علائم، از جمله دفعات تکرار و شدت آنها
- مدت زمانی که افسردگی ادامه دارد
- میزان تأثیر آن بر زندگی روزمره
تعداد کمی از افراد با افسردگی شدید ممکن است علائم روانپریشی (سایکوز) نیز داشته باشند.
مقایسه غم و اندوه و افسردگی
ممکن است جدا کردن افسردگی از سوگ و اندوه دشوار باشد. این دو بسیاری از ویژگیها را با هم مشترک دارند، اما تفاوتهای مهمی نیز وجود دارد. سوگواری یک واکنش طبیعی به از دست دادن فردی یا چیزی است، در حالی که افسردگی یک بیماری ذهنی است. افراد داغدیده ممکن است برخی علائم افسردگی را داشته باشند، اما این علائم معمولاً طی زمان بهتر میشوند. در بعضی از افراد، داغدیدگی میتواند منجر به افسردگی شود. اگر در سوگ هستید، داشتن احساس غم طبیعی است. برخی علائم افسردگی مثل افکار خودکشی، روانپریشی و احساس ناامیدی یا گناه در داغدیدگی نادر هستند.
علائم افسردگی در زنان
مطالعات نشان میدهند که زنان دو برابر بیشتر از مردان به افسردگی مبتلا میشوند. اگرچه افسردگی در زنان و مردان شباهتهایی دارد، اما برخی علائم بیشتر در زنان دیده میشود. همه زنان یکسان این علائم را تجربه نمیکنند، اما برخی ویژگیهای رایج در آنها دیده میشود. زنان بیشتر از مردان علائم غیرمعمول افسردگی را بروز میدهند. برای مثال، درحالیکه علائم رایج افسردگی شامل کاهش خواب و اشتها هستند، زنان بیشتر با افزایش اشتها و خواب مواجه میشوند. علائم رایج دیگر در میان زنان شامل موارد زیر است:
- نوسانات خلقی شدید
- افکار یا اقدام به خودکشی یا آسیبرسانی به خود
- از دست دادن کامل علاقه یا لذت نسبت به فعالیتهای مورد علاقه قبلی
علائم افسردگی در مردان
افسردگی در مردان میتواند شکل متفاوتی نسبت به زنان داشته باشد و حتی در میان مردان نیز متنوع باشد. برخی از علائم رایج افسردگی در مردان عبارتاند از:
- عصبانیت
- تحریکپذیری یا پرخاشگری
- درگیر شدن در رفتارهای پرخطر مانند مصرف الکل زیاد، روابط جنسی ناایمن و آسیب به خود
- افکار یا اقدام به خودکشی
- دردهای جسمی یا ناراحتی فیزیکی
- ناتوانی در تمرکز یا به یاد آوردن جزئیات
علائم افسردگی بر اساس گروههای مختلف
| زنان | مردان | سالمندان | نوجوانان | کودکان |
|---|---|---|---|---|
| نوسانات خلقی شدید | عصبانیت | تحریکپذیری | احساس ناراحتی یا گریه بدون دلیل مشخص | مشکلات رفتاری در مدرسه |
| افکار یا اقدام به خودکشی یا آسیب به خود | تحریکپذیری یا پرخاشگری | احساس ناامیدی یا درماندگی | مصرف الکل یا مواد مخدر | تغییرات خلقی |
| از دست دادن کامل علاقه یا لذت نسبت به فعالیتها | درگیر شدن در رفتارهای پرخطر (الکل، روابط ناایمن، آسیب به خود) | اختلال در خواب یا خواب کم | بیقراری | خستگی مفرط |
| افکار یا اقدام به خودکشی | آسیبزدن به خود | نبود علاقه به فعالیتهای لذتبخش | ||
| دردهای جسمی یا ناراحتی فیزیکی | افت ناگهانی عملکرد تحصیلی | |||
| ناتوانی در تمرکز یا به یاد آوردن جزئیات |
علائم افسردگی در سالمندان
نخستین علامت افسردگی در افراد مسن معمولاً کاهش یا نبود علاقه به فعالیتهای مورد علاقه است. اما باید توجه داشت که افراد مسن معمولاً در مورد خلق پایین خود صحبت نمیکنند و همین موضوع در کنار بروز علائم جسمی، تشخیص افسردگی را دشوار میسازد. در بزرگسالان مسن، نوعی افسردگی به نام افسردگی همراه با اضطراب رایجتر است. این افراد معمولاً در طول زندگی خود با افسردگی دستوپنجه نرم کردهاند و با بالا رفتن سن، اضطراب آنها شدیدتر میشود. برخی از سایر علائم رایج در سالمندان عبارتاند از:
- تحریکپذیری
- احساس ناامیدی یا درماندگی
- خواب کم یا اختلال در خواب
علائم افسردگی در نوجوانان
علائم افسردگی معمولاً از دوران نوجوانی آغاز میشود و با گذر زمان پیشرفت میکند. این علائم ممکن است به شکل دوری از دوستان، غیبت از مدرسه یا نداشتن تمایل برای گفتوگو با والدین یا دیگر افراد نزدیک خود بروز یابد. این رفتار منزوی میتواند بهطور ناگهانی ظاهر شود. برای مثال، کسی که زندگی اجتماعی فعالی داشته، ناگهان دیگر علاقهمند به دیدن دوستانش نیست. سایر علائم افسردگی در نوجوانان عبارتاند از:
- احساس ناراحتی یا گریه بدون دلیل مشخص
- مصرف الکل یا مواد مخدر
- بیقراری
- آسیبزدن به خود
- افت ناگهانی عملکرد تحصیلی
علائم افسردگی در کودکان
کودکان خردسال بیشتر به شکل اضطراب علائم را نشان میدهند. اضطراب میتواند یکی از نشانههای اولیهای باشد که در آینده به افسردگی منجر شود. کودکان ممکن است به دلایل مختلفی دچار افسردگی شوند، از جمله سابقه خانوادگی، محیط زندگی، بیماریهای جسمی یا رویدادهای استرسآور یا تروماتیک. علائم رایج افسردگی در کودکان شامل موارد زیر است:
- مشکلات رفتاری در مدرسه
- تغییرات خلقی
- خستگی مفرط
- نبود علاقه به فعالیتهای لذتبخش
کلام آخر
یکی از مشکلات بزرگ افسردگی این است که پرداختن به آن سخت به نظر میرسد. برخی افراد ممکن است ماهها متوجه نشوند که دچار مشکل هستند؛ برخی دیگر ممکن است تمایلی به درمان نداشته باشند. باید به کسی که افسردگی دارد کمک کنیم تا بتواند این بیماری را درمان کند.
منابع: nhs، hse، massgeneralbrigham
